in ,

Kedilerin İdrar Yolu Neden Tıkanır?

İdrar yollarıyla ilgili sorunları sadece insanlar yaşıyor sanıyorsanız yanılıyorsunuz. Kediler de bu sorunu en sık yaşayan canlılardan biri. Peki kedilerin idrar yolu neden tıkanır, bunu önlemek mümkün müdür? İdrar yolu tıkanıklığında kedinin cinsi ya da cinsiyeti fark ediyor mu? Kedilerde idrar yolu tıkanıklığının belirtiler ve tedavi yolları nelerdir? Tedavi sonrası bakım nasıl yapılmalıdır?

Kedilerin idrar yolunun tıkanmasının pek çok nedeni olmakla birlikte; beslenmelerinde kullanılan yiyecek ya da mamalardaki magnezyum, kalsiyum ve fosfor oranının yüksek olması, yeteri kadar temiz su tüketmemeleri ve erkek kedilerin özelinde de idrar kanalının anatomik olarak ince ve uzun olmasının önemli rol oynuyor. Dünyanın en hareketli ve meraklı canlılarında biri olan kediler için idrar yolu tıkanıklığı; onların hareketlerini kısıtlayan, yaşam kalitelerini düşüren sancılı bir sağlık sorunudur. Her hastalıkta olduğu gibi erken teşhis çok önemlidir. Ancak çoklu kedinin olduğu ortamlarda bu pek de kolay olmayabilir.

Ofis kedilerimizden Tito Tilki ile idrar yolu tıkanıklığının bir kedinin yaşam kalitesini nasıl düşürebileceğini yakından gördük. Çoklu kedi olması sebebiyle ne yazı ki çok erken farkına varamadık. Sık sık tuvalete gitmesi, bir süre çıkmaması ve tuvaletten bağırarak çıkması dikkatimizi çekti. Çıktıktan sonra kumu kontrol ettiğimizde, çok az çiş yaptığını fark ettik.  İlk aklımıza “prostat mı oldu? Kediler prostat olur mu?” sorusu geldi ve zaman kaybetmeden Veteriner Hekimimiz Pelin Kortikoğlu’nu aradık. Telefonda yaptığımız görüşmeden anladık ki, konu çok önemli ve zaman kaybetmeden hekimin görmesi gereken acil bir durum.

DOĞRU TANI İÇİN KEDİ SAHİBİNİN VERECEĞİ BİLGİLER ÇOK ÖNEMLİ

Veteriner Hekim Pelin Kortikoğlu muayene ederken bir yandan da sorular sormaya başladı; “Ne zaman başladı? Tuvalete sık sık gidiyor mu? Tuvalette uzun süre kalıyor mu? Tuvalette olduğu esnada bağırıyor mu? Yaşadığı alanda herhangi bir değişiklik, farklılık yapıldı mı? Kısır mı? Ne zaman kısırlaştırıldı? Ne tür mama yiyor? Su içmesi nasıl? Genital bölgesini sık sık yalıyor mu? Tuvaleti ne sıklıkta temizleniyor?” gibi pek çok soru. Kortikoğlu; hayvan sahibinin hastaya dair verdiği bilgilerin çok önemli olduğunu belirterek şunları söyledi:

“Bazen hastalığın sebebi davranış problemi ya da hormonal olabilir. Bu nedenle, hasta yakınını vereceği bilgilerinin güvenilirliği, hastalığın tanısının ve ayırıcı tanısının konulması için yapılması gereken tanı koydurucu muayenelere karar verilmesi aşamasında çok önemlidir” dedi.  

Veteriner Hekim Kortikoğlu’nun soruları bittikten sonra, her hasta yakını gibi ben de “Ne oluyor? Böbreklerinde mi sorun var? Prostat mı oldu?” gibi aklıma takılan tüm soruları sordum. Pelin Kortikoğlu sabırla tüm sorularımı cevapladı ve şunları söyledi:

“Prostat mı olur soruna evet kediler de prostat olur ama bu çok sık görülmez. Senin kedinin sorunu idrar yollarıyla ilgili. Kedilerde idrar yollarıyla ilgili olarak en sık karşılaştığımız sorun ise idrar yollarının tıkanması. Tanı koyarken, hasta yakının verdiği bilgilerin yanı sıra fiziksel muayene bulgularından, klinik patalojik testlerden, radiografik, ultrasonografik ve sintigrafik görüntülerden, sistoskopi ve biopsisi sonuçlarından yararlanırız.”

Kedilerde Idrar Tikanmasi Tito4

Aklınız kedinizde kalmasın: Kedi kısırlaştırma hakkında merak edilen tüm detaylar için ziyaret edin.

KEDİLERDE İDRAR YOLU TIKANLIKLIĞININ BELİRTİLERİ


Kortikoğlu, kedilerde idrar yolu  tıkanıklığının klinik belirtilerin şu şekilde sıraladı;

  • İdrarını tutamamak, kumun dışına çiş yapmak,
  • Kanlı idrar yapmak, irinli idrar yapmak,
  • Sık idrara çıkmak, damla damla idrar yapmak, idrar yapmamak.
  • Azar azar, ağrılı ve zor idrar yapmak.
  • Kuytu yerlere saklanarak genital bölgeyi sık sık yalamak.
  • İdrar yaparken sancıyla miyavlamak.
  • Kum kabında daha uzun süre kalmak.
  • Tuvalet kabı dışında yerlere idrar yapmak (lavabo ve banyodaki gider delikleri gibi).
  • Karın bölgesinde şişkinlik ve yan yatma pozisyonunda olmak. Karnına dokunduğunda tepki vermek.
  • İştahsızlık, kusma, halsizlik, tuvalet kabına gitme ancak idrar yapamama ve hareket etmeyi istememek gibi belirtiler de bu tabloya eşlik edebilir.
Kedilerde Idrar Tikanmasi Tito5

İDRAR YOLU TIKANIKLIĞINDA DA ERKEN TEŞHİS ÖNEMLİ

Özellikle 24 saatten daha uzun süren idrar yolunun tam tıkanması durumunda, kedinin hayatının ciddi olarak tehlike altında olduğuna dikkat çeken Pelin Kortikoğlu; “Yukarıdaki belirtileri gördüğünüzde, vakit kaybetmeden veteriner hekiminizi aramalı ve kedinizi muayene etmesini istemelisiniz. Kedilerdeki idrar yolu tıkanıklığının erken teşhisi çok önemli. Dikkat edilmediğinde hastalık ilerleyerek yukarı üriner sisteme (böbrekler gibi..) ulaşabilir, tedaviyi zorlaştırır ve kedinin genel durumunun da bozulmasına sebep olur. Bu durumda nüks de görülebilir. Tıkanmanın oluşmasından 24-36 saat sonra depresyon gelişir, 48 saat sonra koma ve ölüm şekillenir. Tıkanmanın oluşmasından kısa süre sonra hastalar huysuzluk yaparak muayeneye izin vermez. Muayenede idrar kesesi büyümüş hissedilir, penis ve prepusiyuma müdahale edildiğinde ağrının varlığı saptanır. İdrar yolu tıkanması 36-48 saat içinde açılmazsa hayvanda iştahsızlık, kusma, dehidrasyon, depresyon, zayıflık, şok, vücut ısısının düşmesi, daha hızlı soluk alıp verme sonucu asit-baz dengesinin bozulması, kalp hızının yavaşlaması gibi semptomlar görülür ve hasta aniden ölebilir” diye konuştu.

KEDİLERİN İDRAR YOLU NEDEN TIKANIR?

Kedilerde idrar yolunun tıkanmasının pek çok nedenden kaynaklandığını söyleyen Pelin Kortikoğlu o nedenleri şöyle sıraladı:

“İdrar yolları taşları (Alt kalite grubu mamaların idrar kesesine, böbreklerde taş-struvit gibi oluşumlara zemin hazırladığı biliniyor.), üriner kanal enfeksiyonu, üriner kanal tıkanması, idiopatik (intertisiel) sistitis (S), anormal ürinasyon, subklinik idrar anormallikleri, tümörler, malformasyonlar, travmatik, nörolojik ve iyatrojenik  (Tedavi yada tanı işlemleri sırasında istemeden yapılan-ortaya çıkan durum)  problemlerden kaynaklanabilir. Son yıllarda yapılan çalışmalar; nadir de olsa viral, fungal ve paraziter idrar yolu enfeksiyonlarının da bu hastalıkların etiyolojisinde düşünülmesi gerektiğini göstermiştir.

Kedilerin idrar yolu tıkanıklığında beslenme veya mama seçimi de önemli. Kullanılan kuru ve konserve mamaların magnezyum, kalsiyum ve fosfor oranının yüksek olması, yanı sıra temiz suyun az tüketilmesi kedilerde idrar yolunun tıkanmasına yol açıyor. Feline Ürolojik Sendrom (FUS) olarak bilinen alt idrar yolları tıkanıklığı, 2-5 yaş arasındaki erkek kedilerde daha sık görülür. Erkek kedilerde anatomik olarak idrar kanalının ince ve uzun olması bunda önemli bir etken” dedi.

KEDİLERİN İDRAR YOLU TIKANIKLIĞI TEDAVİ EDİLEBİLİR Mİ?

Uygun klinik tedaviler ve beslenme yöntemleriyle kedilerin idrar yolundaki tıkanmayı ortadan kaldırmanın mümkün olduğunu söyleyen Pelin Kortikoğlu şu bilgileri verdi:

“Kanda üre düzeyi arttığından dolayı sürekli kusmaya başlamış ve idrar yolları tam tıkanmışsa bu durumda acilen kateterle (sonda) idrar yolu açılması gerekir. Kateterle açmanın mümkün olmadığı kör tıkanmalarda, mutlaka idrar kesesine iğne ile punksiyon yapılıp idrar boşaltılır. Kateterle açılan idrar yolu yıkanıp özel solüsyonlarla temizlenir. Nüksetmesi şüpheli durumlarda sonda kesede birkaç gün kalacak şekilde ucu dikilir. Eğer ki idrar kanalı açıldıktan kısa bir süre sonra tekrar tıkanıyor ise son çare olarak perineal üretrostomi denilen dişileştirme ameliyatı yapılır. Yani penis uzaklaştırılarak, suni bir delik oluşturulur. İdrar kanalı sondayla açıldıktan veya ameliyat sonrası kedilerin mutlaka özel diyet mamayla beslenmesi gerekir. Tedavide seçilen ilaçlar, ilaçların dozu ve sürekliliği tedavinin başarısını etkiler. Bu nedenle veteriner hekimin tedavi süresine uyulmalı, tedaviye ara verilmemelidir.”

KEDİLERİN İDRAR YOLU TIKANMASI ÖNLENEBİLİR Mİ?

“Peki bu durumu yaşamamak için ne yapmak gerekiyor?” diye sorduğumda da şunları söyledi:

  • Kedinizin içeceği soğuklukta temiz suyun düzenli olarak su kabında bulunmasına ve yeterli miktarda içmesine dikkat edin.
  • Alt kalite grubu mamaların idrar kesesine, böbreklerde taş-struvit gibi oluşumlara zemin hazırladığı biliniyor. Bu mamalardan uzak durun. İdrar kesesindeki struvitler için magnezyum, kalsiyum ve fosfor oranı düşük özel diyet mamalar kullanın. Yağ oranı düşük (şişmanlatmamalı), kalsiyum, magnezyum ve fosfor düşük seviyede (yaşama ve sinirsel iletiye yeter derecede) protein yüksek seviyede (%40, lezzetli) mama tercih edin. Bu özelliklere sahip bir mamadan günde 65-80 gram yediği takdirde,  kedilerin şişmanlama, idrar kanalı tıkanıklığı, ağız kokusu ve diş problemi sorunları minimal düzeyde olur.
  • Daha önce kullanmadığınız yeni bir mama alıyorsanız mutlaka etiketinde yer alan magnezyum oranına dikkat edin.
  • Üç-altı aylık aralıklarla veya kedinizin idrar yaparken sıkıntı yaşadığını fark ettiğinizde mutlaka veteriner hekiminizden kedinizin idrar muayenesini yapmasını isteyin.
  • Kedinizin düzenli ve normal idrar yaptığından emin olun. Tuvalet kabını sık olarak kontrol edin. Kirlendiğinde kumunu değiştirin.

Bir cevap yazın

Avatar

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bahceden Kacirilan Zeytin Yuvasina Kavustu

Bahçeden Kaçırılan Zeytin Yuvasına Kavuştu

Amasyada Iki Yilki Ati Silahla Vurulmus Halde Bulundu

Amasya’da İki Yılkı Atı Silahla Vurulmuş Halde Bulundu