in ,

Hayvanlardan Tanrılara Sapiens: İnsanın ve Doğal Yaşamın Dönüşümü

70 bin yıl önce insan, basit bir canlı olarak hayatını devam ettirirken ne zaman dünyaya egemen olma yarışına girdi?

100 bin yıl önce yeryüzünde en az altı farklı insan türü vardı. Günümüzdeyse sadece Homo sapiens var. Diğerlerinin başına ne geldi ve insan nasıl bir canlıya dönüştü?

%e2%80%aadonusum2

Aklınız kedinizde kalmasın: Kedi kısırlaştırma hakkında merak edilen tüm detaylar için ziyaret edin.

 

Yakın zamanda insanlar, dört milyar yıldır yaşama hükmeden doğal seçilim yasalarını esnetmeye başladılar. Artık sadece dünyayı değil, kendisini ve diğer canlıları da değiştiriyor ve dönüştürüyor.

Hayvanlardan Tanrılara Sapiens kitabının yazarı Yuval Noah Harari’nin insanın ve doğal yaşamın dönüşümü ve hayvanları anlatan konuşması özetle şu şekildedir:

Yetmiş bin yıl önce, atalarımız önemsiz hayvanlardı. Tarih öncesi insanların en önemli özelliği önemsiz olmalarıdır. Dünya’ya etkileri denizanasından veya ateş böceklerinden ya da ağaçkakanlardan daha fazla değildir. Bugün tam tersi gezegeni kontrol ediyoruz.

Soru şu: Oradan buraya nasıl geldik?

onn

Kendimizi Afrika’nın bir köşesinde kendi işine bakan maymunlardan dünya hükümdarlarına nasıl çevirdik?

Genelde, diğer hayvanlarla aramızdaki bireysel farklara bakarız. Ayrı bir özelliğimiz olduğuna, diğer hayvanlardan üstün bir yönümüz olduğuna inanmak isteriz. Bireysel seviyedeki gerçek maalesef şu: Şempanzeyle beni ıssız bir adaya götürürseniz ve kim daha uzun hayatta kalır diye bakarsanız ben iddiamı şempanze üzerine yapardım, kendime değil. Herhangi bir insanı da şempanze ile adaya bırakırsanız şempanze daha iyi iş çıkarır.

%e2%80%aadonusum3

Hayvanlarla insanlar arasındaki asıl fark bireysel seviyede değildir, toplumsal seviyededir. İnsanlar gezegeni yönetiyorlar çünkü büyük gruplar halinde ve uyumlu şekilde ortaklıklar kurabilen tek tür onlar. Diğer türlere bakarsak, mesela sosyal böcekler olan arılar ve karıncalara, bunlar büyük gruplar halinde ortaklık kurabiliyorlar fakat uyumlu değiller. Ortaklıkları çok katı. Temelde arı kovanı tek yönlü işler. Eğer yeni bir imkan ya da tehlike olursa arılar sosyal yapılarını bir gecede değiştiremezler. Mesela, kraliçeyi idam edip işçi arılar komünist yönetimi veya bir arılar cumhuriyetini kuramazlar.

Sosyal memeliler olan kurtlar, filler, yunuslar ve şempanzeler gibi diğer hayvanlar daha uyumlu bir topluluk kurabilirler. Ancak bu küçük ölçekli gruplarda olur. Çünkü şempanzeler arasındaki işbirliği birinin diğeri hakkındaki bireysel bilgisine dayanır. Bu iki kabiliyeti bir araya getirebilen ve uyumlu bir şekilde işbirliğini büyük gruplar halinde başaran sadece bizleriz, homo Sapiens. Bire bir ya da ona on şempanzeler bizden daha iyi olabilirler. Fakat 1000 insana karşı 1000 şempanze koyarsanız, insanlar kolayca kazanacaktır.

donusum6

Basit bir sebepten dolayı çünkü 1000 şempanze birlikte hareket edemez. Eğer 100.000 şempanzeyi Oxford meydanına, Wembley stadyumuna, Tiananmen meydanına ya da Vatikan’a toplamak isterseniz sadece kaos oluşur, tam bir kaos. Wembley stadyumunda 100.000 şempanzeyi düşünün. Oysa insanlar rahatça orada toplanırlar ve elde ettiğimiz genelde kaos değildir. Çok etkili ve gelişmiş bir işbirliği yapısıdır.

İnsanlık tarihindeki büyük başarılar, piramitleri inşa etmek ya da ay’a gitmek gibi, bireysel yeteneklere dayalı değildir. Büyük gruplar olarak uyumlu hareket etmeye dayalıdır. Birbirimizi tanımasak da, yine de küresel fikir alışverişini gerçekleştirebiliriz. İşte, şempanzelerin yapamadığı budur. Tabii ki haberleşirler, ama asla bir şempanzeyi uzaktaki bir şempanze grubuna bir konuşma yapmak için seyahat ederken göremezsiniz.

Böyle bir işbirliği için tüm hayvanlar arasında sadece bizi etkileyen ne?
Hayal etme gücümüz…

Sayısız yabancıyla uyumlu bir işbirliği yapabiliriz çünkü bu gezegendeki hayvanlardan sadece biz hayal ürünü şeyleri kurgular ve inanırız.

%e2%80%aadonusum4

Herkes aynı hayal ürününe inandığı sürece herkes aynı kurallara, aynı değerlere, aynı kalıplara uyar ve itaat eder. Tüm diğer hayvanlar haberleşirken sadece gerçeği tanımlar. Tam tersine insanlar, sadece anlatmak için konuşmazlar. Aynı zamanda yeni gerçeklikler ve uydurma gerçeklikler yaratırlar.

Öldükten sonra şempanze cennetine gideceksin diyerek bir şempanzeyi size muz vermesi için kandıramazsınız. Sadece insanlar böyle bir şeye inanır. dünyayı yönetme sebebimiz olan, şempanzelerin hayvanat bahçeleri ve laboratuarlara kilitlenmesine sebep olan budur. Biz insanlar dünyayı kontrol ediyoruz, çünkü ikili gerçeklik içinde yaşıyoruz. Tüm diğer hayvanlar nesnel tek bir gerçeklik içinde yaşıyorlar. Biz insanlar da nesnel gerçeklikte yaşarız. Ama yüzyıllar içinde bu nesnel gerçekliğin üzerinde kurgulanmış ikinci bir gerçeklik katmanı inşa ettik. Uluslar, tanrılar, para, kuruluşlar gibi…

donusum7

Kurgulanmış unsuzlardan bir gerçeklik. Şaşırtıcı olsa da, zaman ilerledikçe bu kurmaca gerçeklik çok daha güçlendi ve bugün Dünya’nın en güçlü kuvvetleri bu kurgusal unsurlar oldu. Bugün geriye kalan nehirler, ağaçlar, aslanlar ve fillerin kaderi; birleşik devletler, google ve dünya bankası gibi kurgusal unsurların karar ve isteklerine tabidir ki bunlar sadece bizim hayalimizde var olan unsurlardır. “

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

silika kum

Hala Kristal Kum Kullanmak İstediğinize Emin misiniz?

izmir orhan amca

Sokak Hayvanları Onun Yolunu Gözlüyor